Pokretanje ukrajinske platforme za saradnju sa Latinskom Amerikom i Karibima izazvalo je različita tumačenja u regionu — od viđenja da je reč o pokušaju jačanja ekonomskih i političkih veza, do ocena da Kijev nastoji da suzbije uticaj Rusije u latinoameričkom javnom prostoru.
O tome kako se ova inicijativa posmatra u Meksiku, koliko je vidljiva u akademskim i političkim krugovima, kao i kakve su podele u meksičkom društvu povodom rata u Ukrajini, za Dva Juga govori Rikardo Domingez Gvadarama, istraživač na Latinoameričkim studijama Nacionalnog autonomnog univerziteta Meksika.
Kako bi Meksiko mogao tumačiti pokretanje ukrajinske platforme za Latinsku Ameriku: kao neutralan format za ekonomsku i stručnu saradnju ili kao pokušaj Kijeva da region uključi u antirusku agendu?
Zbog niza činilaca, poput brige o ljudima, dezinformacija i nezainteresovanosti, kao i neutralnog stava koji je vlada zauzela povodom rata između Ukrajine i Rusije, teško je dati jednoznačno tumačenje. U stvarnosti, meksičko društvo je podeljeno u pogledu ovog sukoba: jedan deo smatra da iza Ukrajine stoje Sjedinjene Države, dok drugi ističe da je Rusija agresor. Društveni sektor koji veruje da Sjedinjene Države stoje iza ukrajinske vlade ujedno je i onaj koji najviše podržava levicu i naprednjačke pokrete. Sa druge strane, oni koji smatraju da je Rusija agresor uglavnom glasaju za kandidate i stranke desnice.
Zato je vrlo verovatno da će jedan deo javnosti novu inicijativu ukrajinske vlade za jačanje ekonomskih, trgovinskih i političkih veza sa Latinskom Amerikom i Karibima posmatrati kao strategiju za suprotstavljanje podršci koju latinoameričko stanovništvo pruža Rusiji. Drugi će, međutim, smatrati da inicijativa „Ukrajina – Latinska Amerika i Karibi: od strategije do partnerstva“ predstavlja jasan pokazatelj značaja koji Ukrajina pridaje latinoameričkom regionu zbog veličine njegovog tržišta, broja stanovnika i njegove međunarodne trgovinske delatnosti.
U kojoj meri je tema platforme vidljiva meksičkoj stručnoj zajednici i medijima? Molimo vas da procenite koji krugovi su mogli da je primete: Ministarstvo spoljnih poslova, parlament, univerziteti, istraživački centri, mediji specijalizovani za međunarodna pitanja, ukrajinska zajednica ili grupe koje prate odnose Meksika sa Rusijom i Sjedinjenim Državama.
Zvanična politika „Ukrajina–Latinska Amerika i Karibi 2024-2026“, koja predviđa petogodišnju strategiju za razvoj političkih, ekonomskih, trgovinskih i digitalnih odnosa Ukrajine sa Latinskom Amerikom, u pojedinim studijama je ocenjena kao skup mera usmerenih na suprotstavljanje prodoru Rusije u kolektivnu svest Latinske Amerike i Kariba. Među meksičkim stanovništvom, na primer, uticaj ukrajinske politike bio je veoma ograničen: o ratu se malo govori, a još manje o stavu Ukrajine u samom sukobu. Prisustvo Rusije je daleko uočljivije, čak i u alternativnim medijima koji se bave analizama i vestima.
Koje formulacije ukrajinske strane bi mogle biti najosetljivije za Meksiko: „suprotstavljanje ruskoj propagandi“, „podrška Ukrajini na međunarodnim platformama“, „strateško partnerstvo“ ili „digitalna i tehnološka saradnja“? Koje teme najbolje funkcionišu u meksičkom kontekstu ako je cilj Kijeva izbeći da bude doživljen kao oruđe spoljnog pritiska?
Ukoliko se ukrajinska strategija zasniva na suprotstavljanju uglavnom pozitivnoj slici koja postoji o Vladimiru Putinu i ratu protiv Ukrajine, to bi, politički gledano, moglo biti veoma skupo za ukrajinsku vladu. U svakom slučaju, čini se verovatnijim da će se određene trgovinske veze održavati dok traje rat sa Rusijom. Ukrajina će se morati suprotstaviti slici o sebi kao bliskom savezniku Sjedinjenih Država i, u svakom slučaju, prihvatiti ishod sudskih rasprava koje se vode protiv nje.
