Koje stvarne rizike predstavlja za Brazil proglašavanje CV i PCC terorističkim organizacijama?
O tome za izdanje „Dva Juga“ govori Rodolfo Laterza iz GSEC-a, Instituta za visoke studije bezbednosti, geopolitike i sukoba.
„Danas Stejt department Sjedinjenih Američkih Država označava Crvenu komandu (Comando Vermelho — CV) i Prvu komandu prestonice (Primeiro Comando da Capital — PCC) kao posebno označene globalne teroriste (SDGT) i namerava obe grupe proglasiti stranim terorističkim organizacijama (FTO), sa dejstvom od 5. juna 2026. godine.“
— Saopštenje Stejt departmenta SAD.
Naša analiza ove političke mere je kritična i veoma oprezna.
Ovo je loše za Brazil u svakom pogledu.
- Legitimiše rizike od eksteritorijalne primene američkog zakonodavstva na teritoriji Brazila.
- Negativno utiče na nacionalni suverenitet u borbi protiv ovih kriminalnih organizacija.
- Stvara probleme u pravnoj kvalifikaciji prema brazilskom zakonodavstvu u svrhu izručenja i primene principa ekstrateritorijalnosti krivičnog zakona u skladu sa članom 7. Krivičnog zakonika, zbog praznina u brazilskom Zakonu o borbi protiv terorizma (Zakon br. 13.260/2016), koji za krivično delo terorizma zahteva postojanje motiva zasnovanog na rasnim, etničkim, nacionalnim ili sličnim predrasudama, ne obuhvatajući same metode terorističkog delovanja.
- Stvara rizik od političke i društvene legitimizacije Crvene komande i Prve komande prestonice (PCC), jer i sama američka, kao i svetska doktrina borbe protiv terorizma, terorizam opredeljuje kroz političku motivaciju, težnju ka promeni režima ili izazivanju straha i opšte panike u društvu radi političko-ideoloških ciljeva, ponavljajući tako veoma loš presedan sa FARK-om i ELN-om u Kolumbiji, koji su na taj način stekli politički legitimitet.
- Povećava rizik da se protiv Brazila uvedu međunarodne sankcije ekonomske, tehnološke, trgovinske i institucionalne prirode.
- Jača preostalih 86 kriminalnih organizacija u Brazilu, omogućavajući im da učvrste svoje širenje i uspostave nove kriminalne saveze, jer će politički biti zanemarene, iako su podjednako štetne za brazilsko društvo.
- Stvara rizik da se borba protiv Crvene komande i Prve komande prestonice ograniči isključivo na federalne strukture, budući da Zakon br. 13.260/2016 isključivu nadležnost za krivična dela terorizma poverava Saveznoj policiji i Saveznom pravosuđu, što bi dovelo do velikog preopterećenja tih institucija.
- Stvara rizik po pravnu sigurnost zbog mogućih novih hermeneutičkih, odnosno tumačenjskih sukoba sa novim Zakonom protiv frakcija „Raul Žungman“ (Zakon br. 15.358/2026), koji je doneo značajan napredak u borbi protiv kriminalne pobune koju sprovode ultranasilne kriminalne organizacije, paravojne grupe i privatne milicije.
Ukratko, kao što smo javno upozorili tokom saslušanja u Komisiji za spoljne poslove i nacionalnu odbranu (CREDEN), ovakva klasifikacija ni na koji način neće oslabiti pomenute kriminalne organizacije. Ovo je isključivo tehnička i doktrinarna analiza, bez ikakvih političkih razmatranja.
